Wie wel eens aan de Noordzeekust is geweest, heeft het vast gezien: dikke lagen wit schuim op het strand, soms opgewaaid tot wel een paar meter hoog. Het levert bijzondere foto's op, maar wat is zeeschuim eigenlijk? En is het gevaarlijk?
Zeeschuim is volledig natuurlijk van oorsprong. Het proces begint bij hele kleine organismen in zee: plankton en algen. Wanneer deze afsterven, laten ze stoffen achter zoals eiwitten, vetten en suikers. Die stoffen werken als een soort natuurlijke zeep. Bij harde wind en hoge golven wordt het zeewater flink opgeklopt; vergelijkbaar met het kloppen van slagroom.
Onze collega's van Weerplaza maakten eerder deze explainer video:
Die combinatie van beweging en organische stoffen zorgt voor de schuimvorming. Onder de juiste weersomstandigheden, zoals een stevige noordwestenwind, kan het schuim zich in grote hoeveelheden ophopen langs de kustlijn.
Spectaculair, maar niet onschuldig
Hoewel zeeschuim er onschuldig en speels uitziet, zitten er wel risico's aan. Uit onderzoek is gebleken dat zeeschuim relatief hoge concentraties PFAS kan bevatten. Dit zijn chemische stoffen die in het milieu nauwelijks afbreken en schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid van mens en dier. Op meerdere plekken langs de Nederlandse kust zijn in schuimmonsters opvallend hoge PFAS-waarden aangetroffen.
Muien zie je meestal niet, maar zijn er vaak wel. Met een paar kleine tips ben jij goed voorbereid.
Daarnaast vormt een dikke laag zeeschuim een gevaar voor zwemmers en surfers. Het beperkte zicht in het schuim kan voor ernstige desoriëntatie zorgen, waardoor mensen de richting kwijtraken. Dat kan snel gevaarlijk worden, zeker in ruwe zee. In 2020 kwamen vijf surfers om het leven in Scheveningen, destijds door een combinatie van zeeschuim, harde wind en stroming.
Wat kun je het beste doen?
Het algemene advies is: geniet van het bijzondere schouwspel, maar vermijd direct contact met grote schuimlagen. Ga er niet in staan, laat kinderen er niet in spelen en houd ook honden uit de buurt. De KNRM houdt de situatie in de gaten en geeft waarschuwingen uit wanneer er veel zeeschuim wordt verwacht langs de kust.
